Mã UNSPSC 80171800 — Dịch vụ quan hệ công chúng và quan hệ truyền thông (Public relations and media relations services)
Class 80171800 (English: Public relations and media relations services) trong UNSPSC phân loại các dịch vụ tư vấn quan hệ công chúng (public relations) liên quan đến quản lý và xây dựng quan hệ với giới truyền thông (media relations). Đây là nhóm dịch vụ truyền thông chiến lược, giúp tổ chức xây dựng và duy trì mối quan hệ giữa tổ chức với các nhóm công chúng mục tiêu thông qua kênh báo chí, phát thanh truyền hình và nền tảng số. Class này thuộc Family 80170000 Public relations and professional communications services, nằm trong Segment 80000000 Management and Business Professionals and Administrative Services. Tại Việt Nam, các đối tượng mua sắm điển hình gồm doanh nghiệp nhà nước, tập đoàn tư nhân, cơ quan chính phủ và tổ chức phi lợi nhuận có nhu cầu quản lý hình ảnh và thông tin đối ngoại.
Định nghĩa #
Class 80171800 bao gồm các dịch vụ tư vấn và thực thi trong lĩnh vực quan hệ công chúng (public relations — PR) với trọng tâm là quản lý quan hệ truyền thông (media relations). Theo định nghĩa UNSPSC gốc, đây là quy trình truyền thông chiến lược (strategic communication process) nhằm xây dựng mối quan hệ có lợi giữa tổ chức khách hàng và các nhóm công chúng liên quan.
Ba commodity tiêu biểu trong class:
| Code | Tên (EN) | Mô tả dịch vụ |
|---|---|---|
| 80171801 | Media monitoring service | Theo dõi, thu thập và phân tích thông tin xuất hiện trên các kênh truyền thông |
| 80171802 | Media relations and advisory service | Tư vấn chiến lược quan hệ báo chí, xây dựng và duy trì mạng lưới phóng viên/biên tập viên |
| 80171803 | Media training and coaching service | Đào tạo kỹ năng phát ngôn, trả lời phỏng vấn và xử lý tình huống truyền thông cho đại diện tổ chức |
Class 80171800 không bao gồm các dịch vụ quảng cáo trả phí (paid advertising), dịch vụ marketing kỹ thuật số thuần túy, hay dịch vụ quản lý khủng hoảng chuyên sâu — các hạng mục đó thuộc các class riêng trong cùng family.
Khi nào chọn mã này #
Chọn 80171800 khi đối tượng mua sắm là dịch vụ liên quan trực tiếp đến việc quản lý mối quan hệ giữa tổ chức và giới truyền thông, bao gồm một hoặc nhiều hoạt động sau:
- Theo dõi truyền thông (media monitoring): thuê đơn vị cung cấp dịch vụ quét và tổng hợp tin tức, đề cập thương hiệu trên báo in, báo điện tử, mạng xã hội, phát thanh truyền hình.
- Tư vấn và triển khai quan hệ báo chí (media relations advisory): xây dựng chiến lược thông tin đối ngoại, soạn thảo thông cáo báo chí (press release), tổ chức họp báo, quản lý danh sách phóng viên và biên tập viên mục tiêu.
- Đào tạo phát ngôn viên (media training): chương trình huấn luyện kỹ năng trả lời phỏng vấn, phát ngôn trước camera, xử lý câu hỏi nhạy cảm từ phóng viên.
Trên thực tế tại Việt Nam, các hợp đồng thuê ngoài (outsource) công ty PR hoặc agency truyền thông để thực hiện các hoạt động trên thường được phân loại vào class 80171800. Nếu hợp đồng bao gồm cả dịch vụ PR lẫn các hoạt động marketing hỗ trợ (tổ chức sự kiện, sản xuất nội dung), cần xem xét tách riêng phần quan hệ truyền thông vào 80171800 và phần còn lại vào class phù hợp.
Dễ nhầm với mã nào #
Class 80171800 thường bị nhầm lẫn với các class lân cận trong cùng Family 80170000. Bảng dưới đây tóm tắt các điểm phân biệt chính:
| Mã UNSPSC | Tên (EN) | Điểm phân biệt với 80171800 |
|---|---|---|
| 80171500 | Situation and stakeholder analysis and communications planning services | Tập trung vào phân tích tình huống và lập kế hoạch truyền thông tổng thể, không phải triển khai quan hệ truyền thông cụ thể |
| 80171600 | Publicity and marketing support services | Thiên về hỗ trợ marketing và quảng bá sản phẩm/thương hiệu, bao gồm quảng cáo trả phí; 80171800 không bao gồm quảng cáo trả phí |
| 80171700 | Reputation and brand management services | Quản lý danh tiếng thương hiệu dài hạn, rộng hơn media relations; 80171800 tập trung vào quan hệ với giới truyền thông |
| 80171900 | Stakeholder management and relations services | Quản lý quan hệ với các bên liên quan (cộng đồng, cơ quan quản lý, nhà đầu tư); 80171800 chuyên về quan hệ với truyền thông/báo chí |
| 80172100 | Issues and crisis management services | Xử lý khủng hoảng và vấn đề nhạy cảm; media relations trong 80171800 mang tính thường nhật, còn 80172100 là ứng phó tình huống bất thường |
| 80172000 | Professional communication services | Dịch vụ truyền thông chuyên nghiệp nội bộ (internal communications) hoặc viết nội dung; không đặc thù là quan hệ báo chí |
Lưu ý thực tế: Nhiều gói thầu PR tại Việt Nam gộp cả media monitoring, media relations, đào tạo phát ngôn viên và quản lý khủng hoảng trong một hợp đồng. Trong trường hợp đó, nếu không thể tách riêng giá trị, sử dụng mã class chiếm tỷ trọng lớn nhất hoặc mã family 80170000. Nếu gói thầu có thể tách, ưu tiên phân loại từng phần vào class tương ứng để tăng độ chính xác trong hệ thống phân loại.
Cấu trúc mã và các commodity con #
Class 80171800 chứa ba commodity (mã 8 chữ số) được định nghĩa trong UNSPSC:
80171801 — Media monitoring service (Dịch vụ theo dõi truyền thông) Dịch vụ thu thập, phân tích và báo cáo các đề cập (mentions) về tổ chức, thương hiệu hoặc chủ đề trên các kênh truyền thông. Bao gồm theo dõi báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình và mạng xã hội. Đầu ra thường là bản tin tổng hợp (media clipping) theo ngày/tuần/tháng, báo cáo phân tích xu hướng dư luận (sentiment analysis).
80171802 — Media relations and advisory service (Dịch vụ quan hệ và tư vấn truyền thông) Bao gồm tư vấn chiến lược quan hệ báo chí, xây dựng và duy trì mạng lưới phóng viên/biên tập viên, soạn thảo thông cáo báo chí, tổ chức họp báo và sự kiện truyền thông, quản lý danh sách truyền thông (media list).
80171803 — Media training and coaching service (Dịch vụ đào tạo và huấn luyện truyền thông) Chương trình huấn luyện dành cho lãnh đạo, người phát ngôn (spokesperson) hoặc nhân sự truyền thông nội bộ. Nội dung thường gồm kỹ năng trả lời phỏng vấn (interview skills), phát ngôn trước camera, kiểm soát thông điệp (message control) và xử lý câu hỏi khó từ phóng viên.
Khi đặt hàng dịch vụ cụ thể (ví dụ chỉ mua dịch vụ theo dõi truyền thông hàng tháng), nên dùng mã commodity 8 chữ số (80171801). Khi gói dịch vụ gộp nhiều hoạt động, dùng class 80171800.
Lưu ý procurement tại Việt Nam #
Trong hệ thống đấu thầu và mua sắm công tại Việt Nam, dịch vụ PR và quan hệ truyền thông thường được xếp vào nhóm dịch vụ tư vấn (consultancy services) hoặc dịch vụ phi tư vấn (non-consultancy services) tùy theo nội dung hợp đồng cụ thể, theo quy định của Luật Đấu thầu và Nghị định hướng dẫn.
Một số điểm cần lưu ý khi sử dụng mã 80171800 trong hồ sơ mua sắm:
- Dịch vụ media monitoring (80171801) thường được xử lý như dịch vụ phi tư vấn vì đầu ra là sản phẩm báo cáo định kỳ có thể đo lường. Nhà cung cấp phổ biến tại VN gồm các công ty cung cấp nền tảng theo dõi truyền thông số.
- Dịch vụ tư vấn quan hệ báo chí (80171802) thường có tính chuyên môn cao, phù hợp quy trình chỉ định thầu hoặc đấu thầu hạn chế với tiêu chí đánh giá năng lực kỹ thuật.
- Dịch vụ đào tạo phát ngôn viên (80171803) có thể xếp vào nhóm dịch vụ đào tạo, song nội dung chuyên biệt về truyền thông phân biệt với các mã đào tạo nghề nghiệp thông thường (thuộc Segment 86000000 Education and Training Services).
- Các hợp đồng retainer (thuê theo tháng/năm) với agency PR tổng hợp thường được phân loại ở cấp class 80171800 hoặc family 80170000 nếu phạm vi dịch vụ trải rộng nhiều class.
Câu hỏi thường gặp #
- Dịch vụ theo dõi mạng xã hội (social listening) có thuộc mã 80171800 không?
Có, nếu dịch vụ đó là một phần của gói theo dõi truyền thông tổng thể (media monitoring service — commodity 80171801), bao gồm cả nền tảng số và mạng xã hội. Tuy nhiên, nếu dịch vụ social listening được mua riêng biệt hoàn toàn cho mục đích phân tích marketing (không liên quan quan hệ báo chí), có thể cân nhắc phân loại vào class 80171600 Publicity and marketing support services.
- Thuê agency viết và phân phối thông cáo báo chí thuộc mã nào?
Thuộc commodity 80171802 (Media relations and advisory service) trong class 80171800, vì hoạt động soạn thảo và phân phối thông cáo báo chí là cấu thành cốt lõi của dịch vụ quan hệ báo chí. Nếu agency chỉ cung cấp dịch vụ viết nội dung (copywriting) không kèm chiến lược phân phối, có thể xem xét class 80172000 Professional communication services.
- Hợp đồng tổ chức họp báo có thuộc 80171800 không?
Tổ chức họp báo là một hoạt động trong phạm vi của 80171802 (Media relations and advisory service). Tuy nhiên, nếu hợp đồng chủ yếu bao gồm tổ chức sự kiện (logistics sự kiện, thuê địa điểm, catering), phần tổ chức sự kiện có thể tách riêng sang class 80140000 hoặc class tổ chức sự kiện tương ứng, còn phần tư vấn truyền thông mới thuộc 80171800.
- Đào tạo phát ngôn viên khác gì so với dịch vụ đào tạo thông thường (Segment 86)?
Dịch vụ đào tạo phát ngôn viên (80171803) mang tính tư vấn truyền thông chiến lược, nội dung gắn liền với bối cảnh cụ thể của tổ chức (thông điệp thương hiệu, rủi ro truyền thông, mối quan hệ báo chí). Đây khác với các khóa đào tạo kỹ năng mềm hoặc kỹ năng giao tiếp chung thuộc Segment 86000000 Education and Training Services, vốn không gắn với chiến lược quan hệ công chúng.
- Khi nào nên dùng mã family 80170000 thay vì class 80171800?
Dùng mã family 80170000 khi hợp đồng bao gồm nhiều loại dịch vụ PR không thể tách rõ ràng về giá trị (ví dụ: vừa có quan hệ truyền thông, vừa có quản lý danh tiếng, vừa có xử lý khủng hoảng trong một gói retainer). Khi phạm vi dịch vụ xác định rõ và tập trung vào quan hệ truyền thông, ưu tiên mã class 80171800 để tăng độ chính xác phân loại.
- Dịch vụ quản lý khủng hoảng truyền thông có thuộc 80171800 không?
Không. Quản lý khủng hoảng và vấn đề nhạy cảm thuộc class 80172100 Issues and crisis management services. Class 80171800 bao gồm các hoạt động quan hệ truyền thông thường nhật và có kế hoạch trước, không phải ứng phó sự cố bất ngờ. Trong thực tế, một gói PR toàn diện có thể bao gồm cả hai, lúc đó cần phân tách theo từng phần việc.
- Mã VSIC nào liên quan đến nhà cung cấp dịch vụ thuộc class 80171800 tại Việt Nam?
Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ quan hệ công chúng và quan hệ truyền thông tại Việt Nam thường được phân loại vào VSIC 7310 (Hoạt động quảng cáo) hoặc VSIC 7020 (Hoạt động tư vấn quản lý). Một số công ty PR cũng có thể đăng ký ngành nghề theo VSIC 6391 (Hoạt động của các hãng thông tấn) tùy phạm vi dịch vụ.