Mã UNSPSC 25130000 — Tàu bay (Aircraft)

Định nghĩa #

Family 25130000 bao trùm toàn bộ phương tiện bay hoạt động trong khí quyển Trái Đất, được phân loại theo cơ chế tạo lực nâng và mục đích sử dụng. UNSPSC chia family này thành năm class chính:

Phạm vi của family giới hạn ở bản thân phương tiện bay (aircraft as a platform). Các bộ phận rời, động cơ, thiết bị điện tử hàng không (avionics), và dịch vụ bảo trì thuộc các family khác trong segment 25000000 hoặc các segment liên quan (ví dụ Segment 15000000 cho nhiên liệu hàng không, Segment 73000000 cho dịch vụ bảo trì).

Khi nào chọn mã này #

Chọn family 25130000 (hoặc class con tương ứng) khi đối tượng mua sắm là bản thân tàu bay hoàn chỉnh hoặc tàu bay ở dạng bộ lắp ráp nguyên chiếc (complete aircraft). Một số tình huống thực tế:

• Hãng hàng không mua máy bay thương mại thân hẹp hoặc thân rộng → class 25131500 Powered fixed wing aircraft.
• Đơn vị quốc phòng tiếp nhận tiêm kích, máy bay vận tải quân sự → class 25131700 Military fixed wing aircraft.
• Doanh nghiệp dịch vụ trực thăng (du lịch, y tế khẩn cấp, dầu khí offshore) mua trực thăng dân sự → class 25131600 Civilian and commercial rotary wing aircraft.
• Đơn vị tìm kiếm cứu nạn hoặc quân đội mua trực thăng chiến đấu / vận tải quân sự → class 25131900 Military rotary wing aircraft.
• Đơn vị nông nghiệp, khảo sát địa hình, giám sát hạ tầng sử dụng UAV (máy bay không người lái / Unmanned Aerial Vehicle) thương mại, thủy phi cơ, khí cầu có động cơ → class 25131800 Specialty aircraft.

Nếu gói mua sắm gộp nhiều loại tàu bay khác nhau không cùng một class, sử dụng mã family 25130000 làm mã phân loại chung.

Lưu ý procurement tại Việt Nam: Việc mua sắm, đăng ký và khai thác tàu bay tại Việt Nam chịu sự quản lý của Cục Hàng không Việt Nam (CAAV) và các quy định tại Luật Hàng không Dân dụng Việt Nam. Hồ sơ thầu mua máy bay thường đi kèm yêu cầu chứng nhận loại (Type Certificate), giấy phép xuất nhập khẩu và phê duyệt của Bộ Quốc phòng (đối với tàu bay quân sự).

Dễ nhầm với mã nào #

Family 25130000 thường bị nhầm lẫn với các family và segment sau:

Phân biệt UAV và tàu bay có người lái: UAV thương mại (drone chụp ảnh, phun thuốc nông nghiệp) và UAV quân sự đều thuộc 25131800 Specialty aircraft hoặc 25131700/25131900 nếu là khí tài quân sự. Tuy nhiên, thiết bị điều khiển mặt đất (ground control station) và phần mềm điều hành UAV thuộc các family thiết bị điện tử / phần mềm riêng.

Cấu trúc class con trong family 25130000 #

Family 25130000 được tổ chức theo hai trục phân loại chính: loại cánh (cánh cố định / cánh quay) và mục đích sử dụng (dân sự thương mại / quân sự / chuyên dụng).

25130000 — Aircraft
├── 25131500 — Powered fixed wing aircraft        (cánh cố định, có động cơ, dân sự/thương mại)
├── 25131600 — Civilian and commercial rotary wing aircraft  (trực thăng dân sự/thương mại)
├── 25131700 — Military fixed wing aircraft        (cánh cố định, quân sự)
├── 25131800 — Specialty aircraft                 (chuyên dụng: UAV, thủy phi cơ, khinh khí cầu có động cơ, v.v.)
└── 25131900 — Military rotary wing aircraft       (trực thăng quân sự)

Các commodity 8 chữ số trong mỗi class mô tả chi tiết từng mẫu hoặc phân loại thương mại cụ thể hơn (ví dụ: máy bay phản lực thân hẹp, trực thăng hạng nhẹ đơn động cơ, UAV cánh bằng hạng trung, v.v.). Khi hợp đồng xác định rõ chủng loại, nên dùng commodity 8 chữ số; khi gói thầu gộp nhiều loại, dùng mã class hoặc family.

Lưu ý procurement Việt Nam #

Một số điểm thực tế cần lưu ý khi lập hồ sơ mua sắm tàu bay tại Việt Nam:

1. Phân loại hải quan (HS Code): Tàu bay dân sự nhập khẩu thường thuộc HS Chapter 88 (Aircraft, spacecraft and parts thereof). Trong đó: tàu bay trọng lượng cất cánh không quá 2.000 kg (HS 8802.11), không quá 15.000 kg (8802.12), không quá 15.000 kg trở lên (8802.20/8802.30/8802.40) tùy loại.

2. Phân loại VSIC: Sản xuất và lắp ráp tàu bay tại Việt Nam thuộc nhóm VSIC 3030 (Sản xuất phương tiện bay). Dịch vụ vận tải hàng không thuộc VSIC 5110 (Vận tải hành khách hàng không) và 5120 (Vận tải hàng hoá hàng không).

3. Tàu bay quân sự: Mua sắm, nhập khẩu và khai thác tàu bay quân sự chịu quy trình phê duyệt riêng của Bộ Quốc phòng và thường không đi qua đấu thầu thương mại thông thường.

4. UAV thương mại: Kể từ khi Nghị định 71/2024/NĐ-CP (và các văn bản sửa đổi liên quan) có hiệu lực, UAV thương mại hạng nặng và UAV hàng không chuyên dụng cần đăng ký với Cục Hàng không Việt Nam và xin phép bay. Khi phân loại UNSPSC cho UAV, ưu tiên class 25131800 Specialty aircraft.