Mã UNSPSC 73120000 — Ngành công nghiệp kim loại và khoáng sản (Metal and mineral industries)

Định nghĩa #

Family 73120000 bao gồm các dịch vụ sản xuất và gia công thuộc lĩnh vực kim loại và khoáng sản, không phải bản thân sản phẩm vật chất kim loại thành phẩm. Điểm cốt lõi để xác định mã này là đối tượng mua sắm phải là một dịch vụ gia công/chế biến (service), chứ không phải hàng hoá kim loại nguyên liệu hay thành phẩm. Ví dụ: dịch vụ mạ kẽm thuê ngoài thuộc 73120000, trong khi tấm thép mạ kẽm thành phẩm thuộc Segment 30000000 (Structures and Building and Construction and Manufacturing Components).

Các class con trong family 73120000 được tổ chức theo công đoạn sản xuất:

• Class 73121500 — Metal smelting and refining and forming processes: Dịch vụ nấu chảy quặng/phế liệu kim loại (smelting), tinh luyện (refining) và tạo hình sơ cấp (forming) như cán, kéo sợi, đúc phôi.
• Class 73121600 — Metal finishing: Dịch vụ hoàn thiện bề mặt kim loại sau gia công, bao gồm mạ (plating), phủ sơn, đánh bóng, nhiệt luyện (heat treatment), xử lý bề mặt (surface treatment).
• Class 73121800 — Non metallic mineral products industry services: Dịch vụ sản xuất các sản phẩm khoáng sản phi kim loại như gạch, ngói, xi măng, kính, gốm sứ công nghiệp.

Khi nào chọn mã này #

Chọn Family 73120000 (hoặc class con phù hợp) khi hợp đồng mua sắm hoặc đơn hàng dịch vụ có đặc điểm sau:

1. Dịch vụ luyện kim và tạo hình (class 73121500) Áp dụng khi thuê ngoài các dịch vụ: nấu chảy và đúc phôi thép/nhôm/đồng, kéo sợi kim loại theo thông số kỹ thuật, cán thép theo đơn đặt hàng, tinh luyện kim loại quý từ phế liệu. Ví dụ thực tế tại VN: hợp đồng dịch vụ cán thép xây dựng theo đơn đặt hàng với lò cán tư nhân.

2. Dịch vụ hoàn thiện bề mặt kim loại (class 73121600) Áp dụng khi thuê ngoài: mạ kẽm nhúng nóng (hot-dip galvanizing), mạ điện (electroplating), phun sơn tĩnh điện (powder coating), xử lý nhiệt luyện tôi ram, đánh bóng inox/nhôm công nghiệp. Đây là class thường gặp nhất trong các gói dịch vụ gia công kim loại thuê ngoài tại Việt Nam.

3. Dịch vụ công nghiệp khoáng sản phi kim loại (class 73121800) Áp dụng khi thuê ngoài: sản xuất gạch nung, gạch không nung theo đơn đặt hàng, nung gốm sứ công nghiệp, sản xuất bê tông đúc sẵn theo thông số kỹ thuật, dịch vụ xay nghiền đá vôi/thạch cao.

Nguyên tắc chung: Nếu hợp đồng mua một dịch vụ gia công kim loại hoặc khoáng sản (bên mua cung cấp nguyên liệu hoặc chỉ định sản phẩm đầu ra, bên bán thực hiện quá trình), dùng mã trong 73120000. Nếu mua thành phẩm kim loại sẵn có trên thị trường (ống thép, tấm nhôm, bulông), dùng các mã trong Segment 30000000 hoặc 40000000.

Dễ nhầm với mã nào #

Family 73120000 thường bị nhầm lẫn với một số mã sau:

Lưu ý quan trọng trong procurement Việt Nam: Hợp đồng EPC (Engineering, Procurement, Construction) có hạng mục gia công kim loại thường đặt nhầm vào Segment 72000000 (Construction and Maintenance) thay vì 73120000. Ranh giới phân biệt: nếu hạng mục là dịch vụ gia công/sản xuất kim loại tách rời hoạt động xây dựng, dùng 73120000; nếu là gói xây dựng/lắp đặt tổng thể có gia công tại chỗ, dùng 72000000.

Cấu trúc mã con trong family 73120000 #

Family 73120000 hiện có ba class tiêu biểu được ghi nhận trong UNSPSC v260801:

Khi hợp đồng gộp nhiều công đoạn thuộc các class khác nhau (ví dụ vừa luyện phôi vừa mạ bề mặt), có thể dùng mã family 73120000 để bao quát. Khi xác định rõ từng công đoạn riêng biệt, ưu tiên phân mã đến class.

Lưu ý procurement tại Việt Nam #

Trong hệ thống đấu thầu tại Việt Nam, các dịch vụ thuộc 73120000 thường xuất hiện trong các loại hợp đồng sau:

• Hợp đồng gia công kim loại thuê ngoài (toll processing / contract manufacturing): Doanh nghiệp cung cấp nguyên liệu thô, thuê nhà máy bên ngoài thực hiện một hoặc nhiều công đoạn gia công (cán, kéo, mạ). Phổ biến trong ngành thép, nhôm, đồng tại các khu công nghiệp Bình Dương, Đồng Nai, Hải Phòng.
• Hợp đồng xử lý bề mặt cho linh kiện xuất khẩu: Các doanh nghiệp FDI ngành điện tử thường ký hợp đồng mạ và xử lý bề mặt linh kiện kim loại với nhà thầu nội địa — thuộc class 73121600.
• Dịch vụ sản xuất vật liệu xây dựng theo đơn đặt hàng: Gạch nung, tấm bê tông đúc sẵn theo thiết kế riêng — thuộc class 73121800, thường gặp trong gói thầu xây dựng công trình công cộng.

Về mã VSIC tương ứng, các dịch vụ trong 73120000 thường liên quan đến nhóm VSIC 24 (Sản xuất kim loại) và VSIC 23 (Sản xuất sản phẩm từ khoáng phi kim loại), hỗ trợ đối chiếu khi khai báo ngành nghề kinh doanh trong hồ sơ nhà thầu.