Mã UNSPSC 72000000 — Dịch vụ Xây dựng và Bảo trì Công trình, Cơ sở Hạ tầng

Định nghĩa #

Segment 72000000 bao gồm mọi loại dịch vụ gắn liền với vòng đời vật lý của công trình xây dựng, từ giai đoạn thi công mới (new construction) đến bảo trì định kỳ, sửa chữa và cải tạo. Theo định nghĩa UNSPSC gốc, phạm vi của segment này bao gồm:

• Xây dựng nhà ở (Residential building construction): tất cả dạng nhà ở, chung cư, khu dân cư.
• Xây dựng phi dân dụng (Nonresidential building construction): văn phòng, nhà máy, trung tâm thương mại, bệnh viện, trường học.
• Xây dựng hạ tầng nặng (Heavy construction): cầu, đường, đập, cảng, đường hầm, công trình thủy lợi.
• Bảo trì và sửa chữa cơ sở vật chất (Building and facility maintenance and repair): bảo dưỡng định kỳ, sửa chữa công trình đang khai thác.
• Thầu phụ chuyên ngành (Specialized trade construction and maintenance): điện, cơ điện lạnh (HVAC), hệ thống cấp thoát nước, mộc nội thất, sơn, lợp mái, cảnh quan, diệt trừ dịch hại.

Trong bối cảnh Việt Nam, segment này ánh xạ trực tiếp lên các gói thầu xây lắp (EPC — Engineering, Procurement and Construction), hợp đồng bảo trì cơ sở (facility management) theo Luật Đấu thầu 2023 và các thông tư hướng dẫn của Bộ Xây dựng.

Lưu ý: Segment 72000000 chỉ bao gồm dịch vụ. Vật liệu xây dựng (xi măng, thép, gạch) thuộc các segment vật tư như 11000000, 30000000 (Components and Supplies). Thiết bị xây dựng cho thuê thuộc Segment 78000000 (Transportation and Storage and Mail Services) hoặc 84000000 (Financial and Insurance Services) tùy theo hình thức hợp đồng.

Cấu trúc mã — Các Family trong Segment 72000000 #

Segment 72000000 tổ chức thành năm family chính:

Mức độ chi tiết tiếp tục chia xuống class (6 chữ số) và commodity (8 chữ số), ví dụ:

• 72151501 — Electrical work services (dịch vụ thi công điện)
• 72151601 — Plumbing services (dịch vụ cấp thoát nước)
• 72101500 — General building maintenance (bảo trì tòa nhà tổng hợp)

Khi lập hồ sơ mời thầu, đơn vị mua sắm nên chọn đến mức class hoặc commodity để tăng độ chính xác phân loại và tra cứu thống kê chi tiêu (spend analytics).

Khi nào chọn mã này #

Chọn Segment 72000000 (hoặc một family / class / commodity con của nó) khi đối tượng của hợp đồng là dịch vụ thực hiện công việc xây dựng hoặc bảo trì, không phải mua vật tư hay thuê thiết bị đơn thuần. Một số tình huống thực tế:

1. Hợp đồng EPC / Tổng thầu xây lắp Gói thầu thuê đơn vị thi công xây dựng toàn bộ hoặc một phần công trình → 72110000 (nhà ở) hoặc 72120000 (phi dân dụng) hoặc 72140000 (hạ tầng nặng).

2. Hợp đồng bảo trì tòa nhà / cơ sở Hợp đồng thuê công ty facility management vận hành và bảo trì tòa nhà văn phòng, khu công nghiệp, bệnh viện → 72100000.

3. Thầu phụ chuyên ngành Gói thầu chỉ thi công hệ thống điện, điều hòa, cấp thoát nước, hoặc sơn hoàn thiện → 72150000 và các class con tương ứng.

4. Cải tạo, sửa chữa công trình Cải tạo nội thất văn phòng, sửa chữa mái ngói, nâng cấp hệ thống PCCC → 72100000 hoặc 72150000 tùy phạm vi.

5. Dịch vụ cảnh quan và kiểm soát dịch hại Thiết kế và thi công cảnh quan (landscaping), cắt tỉa cây trong khuôn viên, phun thuốc diệt côn trùng → 72150000.

Nguyên tắc chọn mức mã: Ưu tiên chọn mã sâu nhất có thể (commodity 8 chữ số). Nếu gói thầu bao gồm nhiều hạng mục thuộc nhiều family khác nhau (ví dụ: vừa xây lắp, vừa bảo trì), sử dụng mã của hạng mục chiếm tỷ trọng giá trị lớn nhất, hoặc liệt kê nhiều mã phân loại song song theo quy định của đơn vị.

Dễ nhầm với mã nào #

Segment 72000000 có ranh giới không rõ ràng với một số segment khác trong UNSPSC. Các trường hợp dễ nhầm lẫn phổ biến:

1. Segment 30000000 — Structures, Building, Construction and Manufacturing Components and Supplies Đây là segment cho vật tư, linh kiện, cấu kiện xây dựng (vật liệu xây dựng, cửa, khung thép, ống nhựa). Ranh giới kiểm tra: nếu đối tượng là sản phẩm vật chất giao đến công trường → 30000000; nếu là dịch vụ nhân công thi công → 72000000.

2. Segment 78000000 — Transportation and Storage and Mail Services Thuê xe, máy móc thiết bị xây dựng (cần cẩu, máy đào) kèm người điều khiển có thể nằm ở ranh giới giữa 72000000 (nếu gắn với một gói thầu thi công cụ thể) và 78000000 (nếu thuần túy là dịch vụ vận chuyển/thiết bị). Cần xét hợp đồng chủ đạo.

3. Segment 80000000 — Management and Business Professionals and Administrative Services Dịch vụ tư vấn quản lý dự án xây dựng (PMC — Project Management Consulting), giám sát thi công, thẩm tra thiết kế → thuộc 80000000, không thuộc 72000000. Phân biệt: 72000000 là đơn vị thực hiện thi công; 80000000 là đơn vị tư vấn, giám sát, quản lý.

4. Segment 81000000 — Engineering and Research and Technology Based Services Dịch vụ thiết kế kiến trúc (architectural design), thiết kế kỹ thuật (structural, MEP engineering) → 81000000. Phân biệt: thiết kế thuộc 81000000; thi công theo bản thiết kế đó thuộc 72000000.

5. Segment 76000000 — Industrial Cleaning Services Dịch vụ vệ sinh công nghiệp, làm sạch tòa nhà định kỳ (cleaning services) → 76000000, không thuộc 72000000. Tuy nhiên, nếu hạng mục vệ sinh gắn liền với hợp đồng bảo trì tổng thể, cần xem xét mã chủ đạo.

Bảng tóm tắt phân biệt nhanh:

Lưu ý procurement tại Việt Nam #

Phân loại theo Luật Đấu thầu và Nghị định 24/2024/NĐ-CP: Tại Việt Nam, các gói thầu thuộc Segment 72000000 thường được phân loại là gói thầu xây lắp (construction packages) theo Luật Đấu thầu 2023. Một số điểm cần lưu ý:

• Gói thầu xây lắp có quy định riêng về năng lực nhà thầu (chứng chỉ năng lực hành nghề xây dựng, chứng chỉ hành nghề thiết kế/giám sát theo Thông tư 09/2023/TT-BXD).
• Ngưỡng chỉ định thầu cho gói xây lắp thấp hơn so với hàng hóa/dịch vụ tư vấn trong một số trường hợp; cần tra cứu nghị định hiện hành.
• Khi lập kế hoạch lựa chọn nhà thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (VNEPS), mã phân loại UNSPSC của gói thầu nên được điền đến mức family hoặc class để phục vụ thống kê và tra cứu lịch sử chi tiêu.

Mã VSIC liên quan: Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ thuộc Segment 72000000 thường đăng ký ngành nghề theo VSIC 2018 tại Phần F — Xây dựng:

• 4100 — Xây dựng nhà các loại
• 4210 — Xây dựng công trình đường bộ
• 4290 — Xây dựng công trình kỹ thuật dân dụng khác
• 4321 — Lắp đặt hệ thống điện
• 4322 — Lắp đặt hệ thống cấp, thoát nước, lò sưởi và điều hòa không khí
• 4329 — Lắp đặt hệ thống xây dựng khác
• 4330 — Hoàn thiện công trình xây dựng
• 4390 — Hoạt động xây dựng chuyên dụng khác

HS Chapter liên quan: Mặc dù Segment 72000000 là dịch vụ (không xuất nhập khẩu hàng hóa), các hợp đồng EPC thường kèm theo nhập khẩu vật tư thuộc HS Chapter 68–70 (vật liệu xây dựng), 72–73 (sắt thép), 84–85 (thiết bị cơ điện).