Mã UNSPSC 90120000 — Dịch vụ hỗ trợ đi lại (Travel facilitation)
Family 90120000 (English: Travel facilitation) là nhóm UNSPSC tập hợp các dịch vụ hỗ trợ đi lại (travel facilitation services) — bao gồm mọi hoạt động trung gian, hành chính và hỗ trợ thực địa giúp cá nhân hoặc tổ chức thực hiện chuyến đi trong nước hoặc quốc tế. Family này thuộc Segment 90000000 Travel and Food and Lodging and Entertainment Services, đứng song song với các nhóm dịch vụ khách sạn, nhà hàng và giải trí trong cùng segment. Tại Việt Nam, đối tượng sử dụng các mã trong family này gồm bộ phận mua sắm (procurement) của doanh nghiệp, cơ quan nhà nước, tổ chức quốc tế và đơn vị có nhu cầu tổ chức công tác, hội nghị hoặc tour du lịch tập thể.
Định nghĩa #
Family 90120000 bao trùm các dịch vụ mà nhà cung cấp đóng vai trò trung gian hoặc hỗ trợ để người đi lại hoàn thành chuyến đi — từ khâu lập kế hoạch, xử lý thủ tục hành chính đến hỗ trợ tại điểm đến. UNSPSC phân chia family này thành bốn class tiêu biểu:
- Class 90121500 — Travel agents (Đại lý lữ hành): dịch vụ đặt vé máy bay, tàu, xe; tư vấn lộ trình; gói tour trọn gói.
- Class 90121600 — Travel document assistance (Hỗ trợ giấy tờ thông hành): dịch vụ xin visa, hộ chiếu, hợp pháp hóa lãnh sự, giấy phép nhập cảnh.
- Class 90121700 — Guides and interpreters (Hướng dẫn viên và phiên dịch): cung cấp nhân lực hướng dẫn viên du lịch, phiên dịch thực địa trong chuyến đi.
- Class 90121800 — Emergency travel assistance services (Dịch vụ hỗ trợ khẩn cấp đi lại): hỗ trợ y tế, sơ tán, đặt lại vé khẩn, tư vấn an ninh khi xảy ra sự cố trong hành trình.
Family 90120000 không bao gồm dịch vụ lưu trú (thuộc Family 90110000), dịch vụ ăn uống (Family 90100000), hay dịch vụ giải trí biểu diễn (Family 90130000). Các sản phẩm bảo hiểm du lịch thuộc segment tài chính — bảo hiểm, không phải 90120000.
Cấu trúc mã #
Family 90120000 nằm trong chuỗi phân cấp sau:
Segment 90000000 — Travel and Food and Lodging and Entertainment Services
Family 90120000 — Travel facilitation
Class 90121500 — Travel agents
Class 90121600 — Travel document assistance
Class 90121700 — Guides and interpreters
Class 90121800 — Emergency travel assistance services
Khi lập hồ sơ thầu hoặc đặt mã trong hệ thống ERP, nên dùng mã class (6 chữ số có nghĩa) để phân biệt rõ loại dịch vụ. Mã family 90120000 dùng làm mã tổng hợp khi gói thầu kết hợp nhiều loại dịch vụ hỗ trợ đi lại mà không tách riêng được theo class.
Khi nào chọn mã này #
Chọn 90120000 (hoặc class con tương ứng) trong các tình huống sau:
- Hợp đồng tổng thể với đại lý lữ hành doanh nghiệp (corporate travel agency): gói dịch vụ đặt vé, đặt phòng, sắp xếp lịch trình cho toàn bộ đoàn công tác → class 90121500.
- Dịch vụ xin visa, hộ chiếu, hợp pháp hóa tài liệu cho nhân sự xuất cảnh: thuê đơn vị chuyên xử lý hồ sơ nhập cảnh → class 90121600.
- Cung ứng hướng dẫn viên hoặc phiên dịch cho đoàn khảo sát, hội nghị, hội thảo tại địa phương hoặc nước ngoài → class 90121700.
- Mua dịch vụ hỗ trợ khẩn cấp (assistance program) cho nhân viên thường xuyên công tác nước ngoài, thường gói kèm với bảo hiểm nhưng phần dịch vụ hỗ trợ thực địa (không phải bồi thường bảo hiểm) → class 90121800.
- Gói thầu tích hợp nhiều class (vừa đại lý lữ hành, vừa dịch vụ visa, vừa hướng dẫn viên) → dùng mã family 90120000.
Ngưỡng phân biệt cần lưu ý tại VN: Theo quy định đấu thầu, đơn vị mua sắm thường cần tách riêng dịch vụ lưu trú (90110000) và dịch vụ hỗ trợ đi lại (90120000) trong hồ sơ mời thầu để đúng với phân loại hàng hóa, dịch vụ quy định tại Thông tư hướng dẫn đấu thầu.
Dễ nhầm với mã nào #
Family 90120000 thường bị nhầm lẫn với một số family và segment lân cận. Bảng dưới phân biệt các mã hay gặp:
| Mã | Tên (EN) | Phân biệt với 90120000 |
|---|---|---|
| 90110000 | Hotels and lodging and meeting facilities | Dịch vụ lưu trú (khách sạn, phòng họp) — không bao gồm trung gian lữ hành |
| 90100000 | Restaurants and catering | Dịch vụ ăn uống — hoàn toàn tách biệt |
| 90130000 | Performing arts | Nghệ thuật biểu diễn — dùng cho vé sự kiện, hòa nhạc |
| 90150000 | Entertainment services | Dịch vụ giải trí tổng hợp (không phải hỗ trợ đi lại) |
| 80111600 | Travel management | Dịch vụ quản lý chính sách đi lại nội bộ doanh nghiệp (tư vấn quy trình), thuộc Segment 80 Professional Services; khác với 90120000 là dịch vụ thực thi đi lại |
Lưu ý quan trọng: Bảo hiểm du lịch (travel insurance) không thuộc 90120000. Phần chi phí bảo hiểm thuộc Segment 84000000 (Financial and Insurance Services). Chỉ phần dịch vụ hỗ trợ thực địa (assistance hotline, sơ tán y tế, đặt lại vé) thuộc class 90121800 trong family này.
Lưu ý procurement tại Việt Nam #
Phân loại trong hệ thống đấu thầu VN: Khi lập kế hoạch lựa chọn nhà thầu, các gói dịch vụ thuộc 90120000 được xếp vào nhóm dịch vụ phi tư vấn (non-consulting services) nếu mang tính thực thi (đặt vé, xin visa, cung ứng hướng dẫn viên), hoặc dịch vụ tư vấn nếu là hoạt động tư vấn lộ trình phức tạp.
Điều kiện kinh doanh: Tại Việt Nam, đại lý lữ hành (class 90121500) phải có Giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành do Tổng cục Du lịch (nay thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cấp theo Luật Du lịch 2017. Hướng dẫn viên du lịch (class 90121700) phải có Thẻ hướng dẫn viên du lịch còn hiệu lực. Đây là điều kiện năng lực cần kiểm tra khi đánh giá hồ sơ dự thầu.
Mã VSIC liên quan: Hoạt động của đại lý lữ hành và điều hành tour tại Việt Nam tương ứng với VSIC 7911 (Hoạt động của đại lý du lịch) và 7912 (Hoạt động kinh doanh tour du lịch). Dịch vụ hướng dẫn viên thuộc VSIC 7990 (Dịch vụ đặt chỗ và các dịch vụ hỗ trợ liên quan đến du lịch khác).
Câu hỏi thường gặp #
- Gói thuê đại lý lữ hành đặt vé máy bay và khách sạn cho đoàn công tác dùng mã nào?
Nếu đại lý lữ hành cung cấp dịch vụ đặt vé và sắp xếp lịch trình, mã chính xác là class 90121500 (Travel agents). Nếu hợp đồng bao gồm cả đặt khách sạn riêng biệt, phần lưu trú có thể mã hóa song song với 90110000, tùy cách cấu trúc gói thầu.
- Dịch vụ xin visa cho nhân viên đi công tác nước ngoài thuộc mã nào?
Thuộc class 90121600 (Travel document assistance). Class này bao gồm dịch vụ xin visa, gia hạn hộ chiếu, hợp pháp hóa lãnh sự và các thủ tục giấy tờ nhập cảnh khác do đơn vị chuyên nghiệp thực hiện thay cho người đi lại.
- Bảo hiểm du lịch có thuộc family 90120000 không?
Không. Phí bảo hiểm du lịch thuộc Segment 84000000 (Financial and Insurance Services). Chỉ phần dịch vụ hỗ trợ thực địa không mang tính bồi thường — như đường dây khẩn cấp, sơ tán y tế, đặt lại vé — mới thuộc class 90121800 trong family 90120000.
- Hướng dẫn viên du lịch và phiên dịch thuê theo ngày cho đoàn khảo sát dùng mã nào?
Thuộc class 90121700 (Guides and interpreters). Mã này áp dụng cho cả hướng dẫn viên du lịch địa phương lẫn phiên dịch viên đi kèm đoàn trong suốt hành trình. Nếu phiên dịch làm việc độc lập tại hội nghị không gắn với chuyến đi, cân nhắc Segment 80 (Professional Services).
- Khi nào dùng mã family 90120000 thay vì mã class con?
Dùng mã family 90120000 khi gói thầu hoặc hợp đồng kết hợp nhiều loại dịch vụ hỗ trợ đi lại không tách rời được theo class (ví dụ: một nhà thầu vừa đặt vé, vừa xin visa, vừa cung cấp hướng dẫn viên trong cùng một hợp đồng). Khi chỉ có một loại dịch vụ, ưu tiên dùng mã class cụ thể để tăng độ chính xác phân loại.
- Dịch vụ quản lý chương trình đi lại doanh nghiệp (corporate travel management) khác gì với 90120000?
Dịch vụ tư vấn và quản lý chính sách đi lại nội bộ (xây dựng quy trình, phân tích chi phí, quản lý nhà cung cấp) thuộc Segment 80000000 (Professional Services), cụ thể mã 80111600 Travel management. Còn 90120000 áp dụng cho dịch vụ thực thi đi lại — tức là đặt vé, xin giấy tờ, cử hướng dẫn viên thực tế.
- Dịch vụ tổ chức hội nghị, sự kiện có thuộc 90120000 không?
Không hoàn toàn. Phần thuê hội trường và cơ sở lưu trú thuộc class 90111800 (Meeting facilities). Phần dịch vụ lữ hành và đi lại đưa đón đại biểu mới thuộc 90120000. Hợp đồng tổ chức sự kiện tích hợp (event management) thường thuộc Segment 80 (Professional Services) hoặc phân mã hỗn hợp tùy cấu phần chi phí.