Mã UNSPSC 31170000 — Ổ bi, bạc lót, bánh xe và bánh răng (Bearings and bushings and wheels and gears)
Cấp nhóm 31170000 – Ổ bi, bạc lót, bánh xe và bánh răng (English: Bearings and bushings and wheels and gears) là nhóm UNSPSC phân loại các linh kiện cơ khí truyền động và đỡ tải — bao gồm ổ bi (bearings), bạc lót (bushings), bánh răng (gears), bánh xe công nghiệp (industrial wheels) và đĩa xích (sprockets). Cấp nhóm này thuộc Cấp ngành 31000000 – Linh kiện và vật tư sản xuất Manufacturing Components and Supplies, đóng vai trò nền tảng cho việc phân loại vật tư cơ khí trong hệ thống đấu thầu và mua sắm công nghiệp tại Việt Nam. Đối tượng sử dụng chủ yếu gồm các đơn vị bảo trì thiết bị, nhà máy sản xuất, công ty cơ khí chế tạo và bộ phận mua sắm kỹ thuật.
Định nghĩa #
Cấp nhóm 31170000 tập hợp các linh kiện cơ khí có chức năng chính là đỡ tải, giảm ma sát và truyền chuyển động giữa các bộ phận của máy móc, thiết bị công nghiệp. Theo phân loại UNSPSC, cấp nhóm này chia thành năm cấp lớp con:
- Cấp lớp 31171500 – Vòng bi — Bearings (ổ bi / ổ trục): Các loại ổ lăn, ổ trượt dùng để đỡ trục quay, giảm ma sát trong động cơ, hộp số, băng tải.
- Cấp lớp 31171600 – Vòng trượt — Bushings (bạc lót / bạc trục): Linh kiện hình ống lắp vào lỗ hoặc quanh trục để giảm mài mòn, có thể làm từ kim loại, nhựa kỹ thuật hoặc composite.
- Cấp lớp 31171700 – Bánh răng — Gears (bánh răng): Bánh răng truyền mô-men xoắn và thay đổi tỷ số truyền, gồm bánh răng thẳng, nghiêng, côn, trục vít.
- Cấp lớp 31171800 – Bánh xe công nghiệp — Industrial wheels (bánh xe công nghiệp): Bánh xe dùng trong xe đẩy, xe nâng, thiết bị di chuyển trong nhà xưởng — phân biệt với bánh xe phương tiện giao thông.
- Cấp lớp 31171900 – Bánh xe răng xích — Sprockets (đĩa xích): Bánh răng có răng đặc biệt ăn khớp với xích, dùng trong hệ thống truyền động xích của máy móc và băng tải.
Cấp nhóm 31170000 không bao gồm vòng đệm, bulông, đai ốc (thuộc Cấp lớp trong Cấp nhóm 31160000 – Phần cứng cơ khí Hardware), dây xích và cáp (thuộc Cấp nhóm 31150000 – Dây thừng, xích, cáp, dây kim loại và đai), hay hộp số lắp ráp hoàn chỉnh (thuộc các cấp ngành thiết bị).
Cấu trúc mã con #
Bảng tổng quan các cấp lớp trong Cấp nhóm 31170000:
| Mã | Tên UNSPSC (EN) | Tên tiếng Việt | Ví dụ sản phẩm |
|---|---|---|---|
| 31171500 | Bearings | Ổ bi / ổ trục | Ổ bi cầu, ổ đũa, ổ trượt |
| 31171600 | Bushings | Bạc lót / bạc trục | Bạc đồng, bạc nhựa PTFE, bạc composite |
| 31171700 | Gears | Bánh răng | Bánh răng thẳng, bánh răng côn, trục vít-bánh vít |
| 31171800 | Industrial wheels | Bánh xe công nghiệp | Bánh xe cao su, bánh xe polyurethane, bánh xe gang |
| 31171900 | Sprockets | Đĩa xích | Đĩa xích đơn, đĩa xích kép, đĩa xích tải |
Khi không xác định rõ loại linh kiện hoặc gói mua gồm nhiều loại phối hợp, có thể dùng mã Cấp nhóm 31170000 để tham chiếu cấp tổng hợp. Khi xác định rõ nhóm sản phẩm, ưu tiên dùng mã cấp lớp 6 chữ số.
Khi nào chọn mã này #
Chọn 31170000 hoặc các cấp lớp con tương ứng trong các trường hợp sau:
1. Mua vật tư bảo trì thiết bị (MRO) Hợp đồng dự trữ linh kiện thay thế định kỳ cho nhà máy: ổ bi băng tải, bạc lót máy bơm, bánh xe xe nâng điện, đĩa xích máy đóng gói.
2. Mua sắm cho dự án lắp đặt máy mới Trang bị linh kiện truyền động cho dây chuyền lắp ráp mới: bộ bánh răng hộp số, cụm ổ bi trục chính máy CNC, đĩa xích hệ thống băng tải lắp ráp ô tô.
3. Mua linh kiện phụ tùng OEM Các đơn vị gia công chế tạo mua linh kiện tích hợp vào sản phẩm cuối: bánh răng lắp vào hộp số, bạc lót tích hợp vào xi-lanh thủy lực.
4. Dự án hạ tầng công nghiệp Mua bánh xe công nghiệp cho cổng trượt, ray cầu trục, cổng cảng; đĩa xích cho hệ thống thang cuốn công nghiệp.
Lưu ý phân cấp: Khi đơn hàng gom nhiều cấp lớp (ví dụ vừa mua ổ bi vừa mua bánh răng cùng một lần), có thể dùng Cấp nhóm 31170000 làm mã phân loại tổng. Khi tách riêng từng nhóm, dùng Cấp lớp tương ứng (31171500, 31171700, v.v.).
Dễ nhầm với mã nào #
Cấp nhóm 31170000 thường bị nhầm lẫn với một số cấp nhóm lân cận trong Cấp ngành 31000000 và các cấp ngành liên quan:
| Mã nhầm | Tên (EN) | Điểm phân biệt |
|---|---|---|
| 31160000 | Hardware | Gồm ốc vít, bu-lông, vòng đệm, đinh tán — các chi tiết cố định cơ học, không truyền động quay. Nếu sản phẩm là bu-lông hoặc đai ốc, dùng 31160000, không phải 31170000. |
| 31150000 | Rope and chain and cable and wire and strap | Xích (chain) dạng sợi, dây cáp, dây thừng thuộc 31150000. Đĩa xích (sprocket) ăn khớp với xích mới thuộc 31171900. |
| 31180000 – Vòng đệm, gland, boots và covers | Packings glands boots and covers | Gioăng bao kín, ống bảo vệ, nắp che thuộc 31180000. Bạc lót (bushing) khác gioăng ở chỗ bạc chịu tải và ma sát trượt, không chỉ có chức năng bịt kín. |
| 31100000 – Vật đúc và cụm lắp ráp đúc | Castings and casting assemblies | Vật đúc thô chưa gia công thành linh kiện chức năng. Khi vật đúc đã gia công thành bánh răng hoặc bạc lót thì phân loại về 31170000. |
| 26111700 – Pin và phụ kiện | Batteries and cells and accessories | Hộp số (gearbox) lắp ráp hoàn chỉnh thuộc nhóm thiết bị truyền động (Cấp ngành 26). Bánh răng rời (không lắp ráp thành hộp số) mới thuộc 31171700. |
Quy tắc kiểm tra nhanh: Nếu linh kiện là chi tiết rời chưa lắp thành cụm thiết bị có chức năng độc lập → ưu tiên 31170000 hoặc cấp lớp con. Nếu là cụm thiết bị hoàn chỉnh (hộp số, bơm, động cơ) → tìm trong Cấp ngành 26000000 – Máy móc và phụ kiện sản xuất, phân phối điện năng hoặc 27000000 – Công cụ và máy móc tổng hợp.
Lưu ý procurement tại Việt Nam #
Phân loại nhà cung cấp: Trong hệ thống đấu thầu Việt Nam theo Luật Đấu thầu 2023, các mặt hàng thuộc 31170000 thường nằm trong danh mục vật tư, phụ tùng thay thế (spare parts & MRO). Đơn vị mua sắm cần lưu ý phân biệt đúng cấp lớp khi lập kế hoạch lựa chọn nhà thầu cung cấp hàng hóa.
Thương hiệu phổ biến: Tại thị trường Việt Nam, các linh kiện thuộc Cấp nhóm 31170000 thường có xuất xứ từ Nhật Bản (NSK, NTN, KOYO cho ổ bi), Đức (SKF, INA/FAG), Hàn Quốc và Đài Loan. Với bánh răng và đĩa xích, ngoài nhập khẩu còn có sản xuất trong nước tại các cụm cơ khí Biên Hòa, Hà Nội, Bình Dương.
Lưu ý mã HS khi nhập khẩu: Các linh kiện trong cấp nhóm này thường khai báo hải quan theo Chương 84 (HS Chapter 84) cho ổ bi, bánh răng, bạc lót dùng máy móc công nghiệp. Một số sản phẩm có thể thuộc Chương 73 (sắt thép) hoặc Chương 39 (nhựa) tùy vật liệu cấu thành. Người khai báo cần xác nhận với cơ quan hải quan khi mã HS chưa rõ ràng.
Câu hỏi thường gặp #
- Ổ bi (bearing) và bạc lót (bushing) khác nhau như thế nào trong phân loại UNSPSC?
Ổ bi (bearings) thuộc Cấp lớp 31171500 và bạc lót (bushings) thuộc Cấp lớp 31171600, tuy đều là linh kiện giảm ma sát nhưng khác nhau về cơ chế: ổ bi dùng phần tử lăn (bi cầu, đũa) để giảm ma sát lăn, trong khi bạc lót hoạt động theo nguyên lý ma sát trượt (trục trượt trực tiếp trên bề mặt bạc). Khi lập hồ sơ thầu cần tách riêng hai nhóm này theo đúng cấp lớp.
- Hộp số (gearbox) lắp ráp hoàn chỉnh có thuộc Cấp nhóm 31170000 không?
Không. Hộp số lắp ráp hoàn chỉnh thuộc nhóm thiết bị truyền động, thường phân loại trong Cấp ngành 26000000 (ví dụ Cấp lớp 26111700 Batteries and cells and accessories). Cấp nhóm 31170000 chỉ bao gồm bánh răng rời, linh kiện cơ khí chưa lắp thành cụm thiết bị có chức năng độc lập.
- Bánh xe của xe nâng hàng trong kho thuộc Cấp lớp nào?
Bánh xe dùng cho xe nâng, xe đẩy trong kho hoặc trong nhà xưởng thuộc Cấp lớp 31171800 Industrial wheels (bánh xe công nghiệp). Phân biệt với bánh xe phương tiện giao thông đường bộ (thuộc Cấp ngành 25000000 – Phương tiện vận tải và linh phụ kiện — Transportation Equipment and Parts).
- Đĩa xích (sprocket) và xích (chain) có thuộc cùng một mã không?
Không. Đĩa xích (sprocket) thuộc Cấp lớp 31171900 trong Cấp nhóm 31170000, còn xích (chain) dạng sợi thuộc Cấp nhóm 31150000 Rope and chain and cable and wire and strap. Khi mua bộ truyền động xích hoàn chỉnh (xích + đĩa xích), cần phân loại từng mặt hàng theo đúng Cấp lớp tương ứng.
- Khi mua vừa ổ bi, vừa bánh răng, vừa bạc lót trong một đơn hàng tổng hợp thì dùng mã nào?
Có thể dùng mã Cấp nhóm 31170000 cho toàn bộ gói mua để thống nhất phân loại tổng hợp. Tuy nhiên, nếu hệ thống cho phép khai báo nhiều dòng mã, nên tách riêng từng cấp lớp (31171500, 31171600, 31171700) để tăng độ chính xác và hỗ trợ phân tích chi tiêu theo danh mục.
- Bạc lót bằng nhựa kỹ thuật (PTFE, nylon) có thuộc 31171600 không?
Có. Cấp lớp 31171600 Bushings không phân biệt vật liệu; bạc lót từ đồng, nhôm, nhựa kỹ thuật (PTFE, nylon, UHMWPE) hay composite đều phân loại vào 31171600 nếu chức năng là bạc trục/bạc lót giảm ma sát trượt.
- Vật đúc thô dạng bánh răng chưa gia công tinh có thuộc 31170000 không?
Vật đúc thô chưa gia công thành linh kiện chức năng thuộc Cấp nhóm 31100000 Castings and casting assemblies. Khi đã qua gia công tinh (phay răng, nhiệt luyện, kiểm tra kích thước) và đủ điều kiện lắp ráp như một bánh răng hoàn chỉnh, mới phân loại vào Cấp lớp 31171700 Gears thuộc Cấp nhóm 31170000.